Sprawdź poziom CRP u dziecka zanim podasz mu antybiotyk!

Domowe testy diagnostyczne | LabHome

białko ostrej fazy

Z problemem nadużywania antybiotyków medycyna zmaga się od wielu lat. Przez powszechne przekonanie, że antybiotykiem wyleczymy niemal wszystko – zażywanie tych leków jest nieproporcjonalnie większe niż kilka lat temu. Prowadzi to do poważnych konsekwencji zdrowotnych, na czym cierpią najbardziej najmniejsi pacjenci. 

Pamiętaj – dopiero podwyższone CRP u dziecka przemawia za infekcją bakteryjną i podaniem antybiotyku!!!

Mitem jest przekonanie że antybiotyk przyjęty “profilaktycznie”, bo do końca nie wiadomo co wywołuje chorobę – pozostaje obojętny dla organizmu i nie powoduje żadnych konsekwencji dla zdrowia. Prawda natomiast jest zupełnie inna. Bez wyniku badania CRP nie powinno się przepisywać pochopnie antybiotyku!

Antybiotyki to grupa leków, która leczy choroby wywoływane prze drobnoustroje (bakterie, grzyby), natomiast nie leczy chorób wirusowych. Przyjmowanie antybiotyków bez prawidłowego rozpoznania typu infekcji rodzi szereg powikłań dla zdrowia. Biegunki, wstrząs, uszkodzenie wątroby, która podczas infekcji niektórymi wirusami jest znacznie obciążona (np. mononukleoza zakaźna). Na te powikłania szczególnie narażone są również ciężarne, u których przyjmowanie niektórych antybiotyków może dodatkowo wpływać niekorzystnie na płód. Stąd CRP w ciąży jest rutynowo oznaczane w diagnostyce szpitalnej.

Antybiotyki stają się ofiarą własnego sukcesu. Ich powszechne nadużywanie i nieodpowiedzialne stosowanie prowadzi do ograniczenia ich skuteczności w leczeniu chorób wywoływanych przez bakterie. Społeczeństwo musi mieć świadomość roli jaką w procesie leczenia pełnią badania  – szczególnie oznaczanie białka C reaktywnego u dziecka. 

Samoleczenie antybiotykami – jak to możliwe, że lek na receptę stał się tak łatwo dostępny?

Czym jest samoleczenie? Jest to sytuacja, w której osoba przyjmuje leki w sporadycznych lub przewlekłych dolegliwościach zdiagnozowanych przez samego pacjenta bez konsultacji z lekarzem. Samoleczenie obejmuje zarówno leki dostępnych bez recepty OTC (ang. Over The Counter) ale też te o szczególnych obwarowaniach medycznych, wydawane wyłącznie na receptę.

Antybiotyki w domej apteczce – zdarza się, że używamy ich bez konsultacji z lekarzem!

1. Pozostałości leku po poprzednich kuracjach – niestety, nawet jak otrzymamy antybiotyk na infekcję bakteryjną (np. angina) to rzadko kiedy stosujemy się do zaleceń lekarza i przyjmujemy antybiotyk do końca. Najczęściej po kilku dawkach leku zaczynamy się czuć lepiej i przerywamy kurację. Jest to błąd ponieważ bakterie mogą tworzyć przetrwalniki i kiedy nie przyjmiemy pełnej dawki antybiotyku, po prostu infekcja wróci.
W naszej domowej apteczce znajdują się więc takie antybiotyki, które pozostały po wcześniejszych infekcjach. W żadnym wypadku nie powinno się „łykać” antybiotyków profilaktycznie! Takie pojęcie nie istnieje, ponieważ antybiotyki to leki celowane i zażywanie ich bez konieczności zamiast pomagać, szkodzi!
2. Otrzymanie leku od osób, które nie wykorzystały przepisanych im leków – częsta sytuacja w której od rodziny czy znajomych dostajemy antybiotyki, które nie były wykorzystane lub jak w przypadku powyżej, pozostały po niedokończonej kuracji.
antybiotyki badanie crp3. Wymuszenie na lekarzu przepisania antybiotyku „na wszelki wypadek” – sztandarowy przykład jak bardzo nieodpowiedzialne jest nadużywanie antybiotyków. Sytuacja jest najczęstsza w przypadku, gdy pacjentem jest dziecko.
Dzieci są szczególnie wrażliwe na tak silne leki, które nie pozostają obojętne dla organizmu. Ponieważ wysokie CRP u dziecka pomoże potwierdzić infekcję bakteryjną, poproś o skierowanie na badanie CRP lub wykonaj test samodzielnie.
Bardzo często matki, w przekonaniu że nic nie zadziała lepiej niż antybiotyk wręcz wymuszają na lekarzu przepisanie recepty. I równie często, przy pierwszych objawach choroby, najczęściej bez żadnego uzasadnienia i na wyrost – dziecko ten antybiotyk dostaje.

Globalny problem – lekooporność bakterii

Skala i powszechność stosowania antybiotyków doprowadziły do występowania zjawiska oporności drobnoustrojów. Najprościej mówiąc bakterie uodparniają się na działanie antybiotyków – nabyte mechanizmy pozwalają bakteriom namnażanie się w obecności leku w środowisku, co zmniejsza skuteczność leczenia. Narastaniu lekooporności  szczególnie sprzyja również samoleczenie pacjentów antybiotykami, ponieważ trudno ten proces kontrolować.

Efektem narastania lekooporności jest fakt, że infekcje, które można było kiedyś wyleczyć jednym antybiotykiem wymagają na dzień dzisiejszy dłuższego leczenia skojarzonego nawet kilkoma antybiotykami. Światowa Organizacja Zdrowia aby uzmysłowić skalę zjawiska i uświadomić jaki problem może pojawić się w przyszłości (brak możliwości leczenia infekcji) organizuje kampanie edukacyjne. W Polsce działa również Narodowy Program Ochrony Antybiotyków.

Aby ograniczyć samoleczenie i bardziej uściślić racjonalne stosowanie antybiotyków konieczne są systematyczne działania edukacyjne oraz pokazanie roli badania CRP w ograniczeniu antybiotykoterapii.

Rola Białka C reaktywnego w infekcji

wysokie crp u dzieckaKażde zaburzenie równowagi organizmu prowadzi do jego szybkiej odpowiedzi zwanej reakcją ostrej fazy. W ostrej fazie zapalenia obserwujemy zmianę stężenia niektórych białek krwi. Jednym z najważniejszych parametrów w tym zakresie jest CRP.

Białko C rekatywne (CRP) bierze udział w odpowiedzi organizmu na bodźce, takie jak infekcje bakteryjne, rozległe uszkodzenia czy martwica tkanek.

Jaka jest przyczyna choroby? Wysokie CRP u dziecka sugeruje infekcje bakteryjną

Bakterie i wirusy są zupełnie różnymi patogenami. Każdy z nich wywołuje inne schorzenia, inny jest również sposób leczenia tych zakażeń. W infekcjach wirusowych leczenie antybiotykami nie ma sensu, bo te „cudowne leki” po prostu nie zadziałają i dodatkowo obciążą tylko organizm.

Wirusy odpowiadają za zapalenie błony śluzowej nosa, gardła, krtani, tchawicy i oskrzeli a także potwierdzono ich udział w zapaleniu zatok i ostrym zapaleniu ucha środkowego. Infekcje wirusowe prowadzą do uszkodzenia struktury nabłonka dróg oddechowych, powodują stan zapalny i torują drogę zakażeniom bakteryjnym. Natomiast zakażenie bakteryjne jest zwykle przyczyną zapalenia migdałków podniebiennych, zapalenia ucha środkowego i zapalenia nagłośni.

Pamiętaj! Antybiotyk zabija bakterie lub hamuje ich wzrost. Nie działa na wirusy i choroby przez nie wywołane. Podobieństwo objawów powoduje, że dopiero wysokie CRP u dziecka świadczy o chorobie wywołanej przez bakterie.

Kiedy antybiotyki są najczęściej nadużywane?

podwyższone crp u dzieckaUkład oddechowy jest najbardziej narażony na kontakt ze środowiskiem zewnętrznym co powoduje, że  zarówno u dzieci jaki i dorosłych infekcje dróg oddechowych stanowią przyczynę aż 50-60% wizyt w przychodniach.

Do często występujących zakażeń górnych dróg oddechowych zaliczane są przede wszystkim:

  • ostry nieżyt nosa (tzw. „przeziębienie’)
  • ostre zapalenie gardła i/lub zapalenie migdałków podniebiennych
  • ostre i przewlekłe zapalenie ucha środkowego
  • ostre zapalenie nagłośni
  • ostre i przewlekłe zapalenie zatok przynosowych
  • ostre zapalenie krtani, tchawicy i oskrzeli

Większość ostrych zakażeń dróg oddechowych (około 80%) ma podłoże wirusowe, tylko nieliczne wywoływane są przez bakterie, które powodują podwyższone CRP u dziecka!

Jak uniknąć niepotrzebnej antybiotykoterapii, szcezgólnie u dzieci i kobiet w ciąży?

CRP jest ważnym wskaźnikiem diagnostycznym, pomagającym różnicować podłoże infekcji wirusowej od bakteryjnej. Od niedawna w Polsce dostępne są szybkie testy CRP, które wykorzystywane są w celu różnicowania zakażeń bakteryjnych od wirusowych oraz tym samym ocenę wskazań do antybiotykoterapii. Test ma szczególne zastosowanie do oceny poziomu Białka C reaktywnego u dziecka, ale jest również przydatnym narzędziem do oceny stężenia  CRP w ciąży oraz u osób dorosłych.

Dzięki rozwojowi technologii point-of-care (szybka diagnostyka wykonywana przez personel medyczny lub pacjenta) wartość diagnostyczna badania CRP stała się szczególnie istotna dla wczesnego rozpoznawania infekcji bakteryjnych. CRP służy nie tylko do rozpoznania, ale również monitorowania i prognozowania przebiegu choroby.

Test CRP przed antybiotykiem

Liczne badania  w Polsce i na świecie wskazują jednoznacznie, że oznaczenie poziomu CRP znacznie ułatwia postawienie właściwej diagnozy.

Jedno z badań przeprowadzono w latach 2007−2010 wśród pacjentów praktyki lekarza rodzinnego we

Wrocławiu. Udział wzięło łącznie 523 chorych, którzy zgłosili się do lekarza z powodu ostrej infekcji górnych dróg oddechowych. Wszystkim pacjentom za pomocą szybkiego testu CRP oznaczono jego poziom/

Lekarz po zbadaniu chorego przyjmował wstępne rozpoznanie infekcji wirusowej lub bakteryjnej i odnotowywał wstępne zalecenia terapeutyczne. Następnie wykonywał oznaczenie CRP i podejmował ostateczną decyzję dotyczącą etiologii infekcji i jej formy terapii.

Jakie były wyniki badania?

Lekarz rodzinny w przypadku podejrzenia:

  • infekcji wirusowej na podstawie badania chorego ocenił etiologię schorzenia zgodnie z wynikiem oznaczenia CRP w 83% przypadków, w 17% diagnoz test CRP sugerował rozpoznanie infekcji bakteryjnej.
  • infekcji bakteryjnej rozpoznanie zgodne zostało postawione prawidłowo u 74,1% chorych, a u 25,9% chorych poziom CRP pozostawał na poziomie niższym niż diagnostyczny.

Wyniki badania pokazują, że testy CRP zwiększają trafność decyzji terapeutycznych i jak wykazały niektóre badania, redukują zużycie antybiotyków nawet o 80%.

Według najnowszych doniesień naukowych – badanie CRP wykonywane podczas wizyty u lekarza lub przez samego pacjenta ogranicza w znaczący sposób ilość błędnie zdiagnozowanych przyczyn infekcji, a tym samym zapobiega niepotrzebnej antybiotykoterapii.

Oceny gości
[Ilość ocen: 5 Średnia ocena: 4.6]

| Dowiedz się więcej

Białko C reaktywne – marker stanów zapalnych i infekcji

Co oznacza wysokie CRP? Mam podwyższone CRP

Bibliografia:

[1] Rekomendacje postępowania w zakażeniach bakteryjnych ośrodkowego układu nerwowego, Ministwoa Zdrowia w ramach programu zdrowotnego pn.”Narodowy Program Ochrony Antybiotyków na lata 2011-2015”.

[2] Sapilak B. i wsp.: Ocena przydatności oznaczeń białka C-reaktywnego metodami półilościową i ilościową w diagnostyce infekcji górnych dróg oddechowych, Family Medicine & Primary Care Review 2012, 14, 3: 431–433.

[3] Jaye D.L., Waites K.B.: Clinical applications of C-reactive protein in pediatrics. Pediatr. Infect. Dis. J. 1997, 16, 735-47.

[4] Huddy J. at all : Point-of-care C reactive protein for the diagnosis of lower respiratory tract infection in NHS primary care: a qualitative study of barriers and facilitators to adoption, BMJ Open 2016.

[5] Nga T T Do at all: Point-of-care C-reactive protein testing to reduce inappropriate use of antibiotics for non-severe acute respiratory infections in Vietnamese primary health care: a randomised controlled trial, Lancet Global Health 2016, 4,633–41.

[6] A. Muszyńska i wsp.: Przydatność szybkich testów CRP (NycoCard II® CRP) w codziennej pracy lekarza rodzinnego w aspekcie racjonalizacji wskazań do antybiotykoterapii w ostrych infekcjach, Family Medicine & Primary Care Review 2007, 9, 4: 998–1006.

[7] Kopczyński P. , Matthews-Kozanecka M. , Flieger R.: Wartość oznaczania Białka c reaktywnego w diagnostyce procesów zapalnych z uwzględnieniem stomatologii , Nowiny Lekarskie 2013, 82, 3, 243–245.

[8] Nessler J., Skrzypek A.: Wspólczesne poglądy na temat roli czynników zapalnych w niewydolności serca i możliwości ich farmakologicznej modyfikacji. Przegl Lek. 2003;60,6: 213-216.

[9] Parol-Baran G., Filipiak K.: Wartość predykcyjna białka C reaktywnego jako czynnika ryzyka incydentów sercowo naczyniowych – perspektywa 2010 roku. Choroby Serca i Naczyń 2010;7, 4:201-206.

[10] Magdalena B. i wsp.: Znaczenie białka C-reaktywnego w patofizjologii miażdżycy, Postepy Hig Med Dosw. (online), 2006; 60: 538-546.

[11] Biernat M.: Zakażenia górnych dróg oddechowych.

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *