730 332 383

Co oznacza podwyższone CRP? Przyczyny i choroby, które powodują wysokie CRP

podwyższone crp

Podwyższone CRP oznacza, że w organizmie toczy się stan zapalny, infekcja lub ukryta choroba. Prawidłowy poziom CRP nie powinien przekraczać 8 mg/L.

Zastanawiasz się co może oznaczać wysokie CRP na wyniku badania? Jakie są przyczyny oraz na jakie choroby może wskazywać podwyższony wynik badania? Sprawdź, kiedy CRP wzrasta…

Białko CRP powstaje jako reakcja obronna organizmu – jest to tzw. marker stanu zapalnego. Wysoki poziom tego parametru jest sygnałem ostrzegawczym, którego nie można bagatelizować.

Jaki wynik badania jest prawidłowy? Jaka jest norma dla CRP?

Kiedy jesteś zdrowy Twój organizm produkuje białko CRP tylko w niewielkiej ilości.

Norma referencyjna CRP wynosi 8 mg/L

Jeśli wynik badania nie przekracza tej wartości – oznacza to, że Twój wynik mieści się w normie dla osób zdrowych. CRP jest podwyższone, kiedy przekracza normę 8 mg/L.

Podwyższone CRP – co oznacza?

CRP wzrasta bardzo szybko – już po 6-8 godzinach od pojawienia się czynnika wywołującego zapalenie (np. infekcja, uraz). Jeżeli wynik twojego testu lub wynik badania laboratoryjnego wskazuje na CRP powyżej 8 mg/L może to oznaczać:

1. Infekcje wirusowe

infekcje wirusowe poziom CRPInfekcje wywołane przez wirusy, takie jak przeziębienie, grypa, wirusowe zapalenie układu oddechowego czy mononukleoza (EBV) powodują niewielkie podniesienie wartości CRP (8-40 mg/L) – w nielicznych przypadkach delikatnie przekraczające 40 mg/L. Chorób wirusowych w żadnym wypadkiem nie należy leczyć antybiotykiem, który ma zastosowanie w przypadku zwalczania bakterii i grzybów. Antybiotyk na grypę i przeziębienie nie istnieje – więcej na ten temat

2. Infekcje bakteryjne

Infekcje bakteryjne, szczególnie powodujące zakażenie dróg oddechowych są najczęstszą przyczyną podwyższonego CRP. Wśród infekcji bakteryjnych wymienia się zakażenie Streptococcus pyogenes, Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Staphylococcus aureus oraz infekcje pałeczkami Gram-ujemnymi.

Przyczyną wysokiego poziomu białka CRP mogą być również:

  • zakażenia układu pokarmowego przez Escherichia coli czy bakterie Salmonella
  • biegunka, która ma podłoże bakteryjne
  • przewlekła infekcja Helicobacter pylori, powodująca wrzody żołądka

W przypadku infekcji bateryjnych zastosowanie mają antybiotyki.

ZOBACZ TEŻ: jak odróżnić infekcję wirusową od bakteryjnej?

3. Choroby układu pokarmowego

Nieswoiste zapalenia jelit (brak jasnej przyczyny choroby) są związane z przewlekłym stanem zapalnym przewodu pokarmowego i wzrostem CRP. Są to m.in. Choroba Leśniowskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelit.

4. Choroby reumatologiczne

Choroby reumatologiczne objawiają się m.in. zapaleniem stawów, obecnością stanów gorączkowych, bóli mięśniowych oraz zmian skórnych. Są to schorzenia, które są związane ze stanem zapalnym tkanki łącznej co powoduje, że mogą podnieść poziom CRP od 10 mg/L do nawet 1000 mg/L w przypadku zaostrzenia objawów choroby.

5. Ryzyko miażdżycy i choroby wieńcowej

wysokie crpMiażdżyca jest stanem przewlekłego zapalenia na skutek uszkodzenia naczyń krwionośnych. Proces powstawania miażdżycy (blaszki miażdżycowej) powoduje wzrost wartości CRP. Stosowane obecnie badanie hs-CRP (test CRP o wysokiej czułości) jest wskaźnikiem umożliwiającym oszacowanie ryzyka rozwoju miażdżycy i chorób naczyń. Dla badania hs-CRP stężenie powyżej 3 mg/L oznacza wysokie ryzyko rozwoju choroby naczyń.

Nawet przy prawidłowych wynikach lipidogramu (profil lipidowy z krwi), wzrost CRP świadczy o zwiększonym ryzyku chorób sercowo-naczynowych. Podwyższony poziom CRP w krwi to prawie 2-krotnie wyższe ryzyko udaru lub chorób naczyń oraz 3-krotnie wyższe ryzyko zawału serca.

6. Choroby nowotworowe

Uważa się, że zwiększona produkcja CRP może być wynikiem aktywności komórek nowotworowych oraz odpowiedzi organizmu na obecność nowotworu. Również po stwierdzeniu choroby zaleca się wykorzystywanie oznaczeń CRP u chorych na nowotwory. Największe stężenia obserwuje się w nowotworach złośliwych.

7. Rozległe urazy oraz powikłania po zabiegach chirurgicznych (infekcje pooperacyjne)

Urazy oraz zabiegi chirurgiczne, które powodują naruszenie ciągłości tkanek mogą powodować podniesienie CRP. Jest to parametr, który służy również do monitorowania procesu gojenia oraz oceny ryzyka wystąpienia infekcji pooperacyjnych lub pourazowych np. po ekstrakcji zęba. U kobiet również poród powoduje podniesienie stężenia CRP w krwi.

8. Martwica tkanek

Martwica tkanek (nekroza) to obumieranie tkanek w miejscu ich uszkodzenia np. z powodu niedotlenienia, infekcji lub nagłego pojawienia się bardzo wysokiej temperatury. Podwyższony poziom CRP obserwuje się w stanach związanych z martwicą, m.in.:

  • w ostrym zapaleniu trzustki
  • oparzeniach termicznych oraz chemicznych
  • zawale mięśnia sercowego

Reasumując, podwyższone CRP może oznaczać wiele chorób o szerokim spectrum występowania – dlatego bardzo ważne jest, aby łączyć wynik badania z objawami klinicznymi!

Wysokie CRP przyczyny 

wysokie crp przyczynyNajczęściej przyczyną wysokiego CRP są infekcje bakteryjne. W ciężkich zakażeniach o podłożu bakteryjnym stężenie CRP często przekracza 100 mg/L. W niektórych przypadkach osiąga wartości rzędu kilkuset, a nawet powyżej 1000 mg/L (zapalenie płuc – Chlamydia pneumoniae, Mycoplasma pneumoniae).

Głównie obserwuje się to w przypadku bakteryjnych infekcji dróg oddechowych, np. angina (paciorkowce ropne) oraz infekcji układu pokarmowego (Escherichia coliSalmonella).

Dodatkowo bardzo wysokie CRP może być wynikiem procesu zapalnego o bardzo dużym nasileniu – im większy jest stan zapalny, tym poziom białka CRP jest wyższy.

Autor: mgr inż. Monika Byrska

Bibliografia:

[1] Orzędała-Koszel U., Bachanek T., Karczmarek−Borowska B.: Białko C−reaktywne jako czynnik diagnostyczny w stanach zapalnych jamy ustnej i chorobach nowotworowych, Dent. Med.Probl. 2005, 42, 1, 131-136.
[2] Boncler M., Luzak B., Watała C.: Znaczenie białka C-reaktywnego w patofizjologii miażdżycy. Postepy Hig Med Dosw. (online), 2006; 60: 538-546.
[3] Sapilak B. i wsp.: Ocena przydatności oznaczeń białka C-reaktywnego metodami półilościową i ilościową w diagnostyce infekcji górnych dróg oddechowych, Family Medicine & Primary Care Review 2012, 14, 3: 431–433.

Odpowiedz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *